Park Narodowy Nyungwe
Park Narodowy Nyungwe to rozległy tropikalny las deszczowy porastający góry południowo-zachodniej Rwandy. Podróżni przyjeżdżają tu na trekking w poszukiwaniu szympansów, obserwację gerez czarno-białych i ptaków oraz spacer kładką zawieszoną nad koronami drzew. To jeden z najstarszych ekosystemów na kontynencie, z roślinami i zwierzętami niewystępującymi nigdzie indziej na Ziemi.
Co wyróżnia Nyungwe?
Rwanda bywa nazywana „Krajem Tysiąca Wzgórz”, bo zielone stoki górskie zajmują znaczną część kraju. Nyungwe w pełni odpowiada tej nazwie: tutejszy las deszczowy obejmuje około 1 020 km², na wysokościach od 1 480 do 2 950 m n.p.m. To największy las tropikalny w Rwandzie i jeden z najstarszych na kontynencie. Naukowcy szacują, że przetrwał od ostatniej epoki lodowcowej, czyli od ponad 20 000 lat.
Wizyta w Nyungwe należy do najważniejszych punktów każdego safari w Rwandzie. W parku występuje 1 468 gatunków roślin, ponad 90 gatunków ssaków, 13 gatunków naczelnych i około 320 gatunków ptaków. Wiele z nich jest zagrożonych lub endemicznych, czyli niewystępujących nigdzie indziej na świecie. Nyungwe jest także źródłem strumieni zasilających 2 wielkie rzeki Afryki: Nil i Kongo. W 2023 roku UNESCO wpisało Park Narodowy Nyungwe na Listę Światowego Dziedzictwa, określając go jako „jeden z najważniejszych biologicznie i najbardziej różnorodnych lasów Afryki”.
Gdzie leży Nyungwe?
Park Narodowy Nyungwe leży w południowo-zachodniej Rwandzie, tuż przy granicach z Burundi i Demokratyczną Republiką Konga. Podróże do Rwandy zwykle zaczynają się w Kigali, stolicy kraju i głównej bramie międzynarodowej. Z Kigali do Nyungwe jest około 225 km, czyli mniej więcej 5–6 godzin jazdy. Trasa jest malownicza: prowadzi przez łagodne wzgórza i plantacje herbaty.
Jest też szybsza opcja: 40-minutowy lot z Kigali do Kamembe, a następnie około 1–1,5 godziny jazdy do parku.
Kiedy najlepiej odwiedzić Nyungwe?
Zamiast 4 wyraźnych pór roku Rwanda ma naprzemienne okresy suche i deszczowe. Każdy z nich ma swoje zalety i ograniczenia, ale pogoda nie wyklucza obserwacji dzikiej przyrody: trekking do szympansów i gerez, wyprawy do innych naczelnych oraz obserwacja ptaków są dostępne przez cały rok.
Pory suche
Występują tu 2 pory suche: krótka od grudnia do lutego i długa od czerwca do września. W tych miesiącach opady są znacznie mniejsze, dzięki czemu leśne szlaki stają się suchsze i stabilniejsze, a trekking oraz spacery po lesie deszczowym są dużo łatwiejsze. Ze stoków górskich i kładki w koronach drzew rozciągają się wtedy szerokie panoramy.
Takie warunki przyciągają wielu podróżnych, dlatego pozwolenia trekkingowe i pobyty w lodge’ach najlepiej rezerwować z co najmniej kilkumiesięcznym wyprzedzeniem.
Pory deszczowe
Są też 2 pory deszczowe: długie deszcze od marca do maja i krótkie deszcze od października do listopada. W tych okresach opady są znacznie intensywniejsze, szlaki stają się śliskie, a podejścia bardziej wymagające. Z drugiej strony w parku jest mniej gości, krajobraz nabiera głębszej zieleni, a touroperatorzy i lodge’e często mają zniżki.
Deszcz zwykle pada po południu, natomiast trekking zaczyna się wcześnie rano. W rzadkich przypadkach program może się jednak zmienić z powodu trudnej pogody, na przykład silnej burzy.
Warto pamiętać, że pory roku w Rwandzie nie są bezwzględne: deszcz w styczniu czy sierpniu jest czymś zupełnie normalnym, podobnie jak słoneczne dni w kwietniu.
Co robić w Parku Narodowym Nyungwe
W Nyungwe żyje ponad 90 gatunków ssaków, w tym leśne antylopy, takie jak dujkery, a także mangusty i serwale – niewielkie dzikie koty. Ich obserwacja zdarza się jednak rzadko; częściej natrafia się na ślady ich obecności. Dla podróżnych Nyungwe to przede wszystkim las małp i ptaków, z malowniczymi górskimi szlakami i rozległymi panoramami.
Trekking do szympansów
To główny powód, dla którego podróżni z całego świata przyjeżdżają do Nyungwe. Szympansy są naszymi najbliższymi żyjącymi krewnymi i mają z człowiekiem 98% wspólnego DNA. Tylko w kilku miejscach w Afryce można zobaczyć je na wolności, a Nyungwe należy do tej krótkiej listy. W parku żyje szympans wschodni, podgatunek, który Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody klasyfikuje jako zagrożony.
Trekking do gerez i innych naczelnych
W parku żyje 13 gatunków naczelnych, z których 2 występują tylko w tym regionie: koczkodan L’Hoesta i koczkodan Hamlyna. Na szlakach często spotyka się także mangaby szarolice, koczkodany niebieskie i koczkodany rudosterne, a pawiany oliwkowe można wypatrzyć na obrzeżach plantacji herbaty.
Te wyprawy są krótsze i łatwiejsze niż trekking do szympansów, dlatego nie mają ograniczeń wiekowych i bez trudu można połączyć je z innymi aktywnościami w parku. Pozwolenie dla gości międzynarodowych kosztuje 40 USD.
Obserwacja ptaków
Nyungwe uchodzi za jedno z najlepszych miejsc do obserwacji ptaków w Afryce. Żyje tu ponad 320 gatunków, z czego około 30 występuje wyłącznie w górach tego regionu.
Na obserwację ptaków najlepiej wyruszyć wcześnie rano, najlepiej z przewodnikiem ornitologicznym. Doświadczony przewodnik rozpoznaje ptaki po głosach i wie, gdzie szukać rzadkich gatunków. Nie obowiązują ograniczenia wiekowe, a wycieczki z przewodnikiem kosztują 40 USD dla gości międzynarodowych.
Kładka w koronach drzew nad prastarym lasem
To najbardziej znany spacer w Nyungwe i rzadka okazja, by zobaczyć tropikalny las deszczowy z wysokości koron drzew. Most wiszący przerzucono nad doliną, skąd otwierają się panoramiczne widoki na prastary las i okoliczne wzgórza.
Spacer jest krótki i łatwy, więc nie trzeba przeznaczać na niego całego dnia. Dobrze łączy się też z innymi aktywnościami w parku. Sam most jest bezpieczny, choć lekko kołysze się pod stopami. Nie obowiązują ograniczenia wiekowe. Dla gości międzynarodowych wstęp kosztuje 40 USD.
Szlaki piesze i wodospady
Nyungwe ma szacunkowo ponad 130 km szlaków – od krótkich, 2-godzinnych spacerów po wielodniowe wędrówki z noclegami w leśnych chatach. Część tras prowadzi do wodospadów, inne wspinają się do punktów widokowych nad okolicznymi wzgórzami. W parku działa też tyrolka o długości niemal 2 km, zawieszona nad lasem. Podzielono ją na 3 odcinki, z których każdy pokazuje Nyungwe z innej perspektywy.
Zwykłe spacery po lesie są wliczone w opłatę za wstęp do parku. Przewodnika można wynająć za dodatkową opłatą, zależną od długości trasy. Tyrolka kosztuje 100 USD dla gości międzynarodowych.
