Tanzania dzisiaj: ubóstwo czy szybki rozwój?

W Tanzanii równie łatwo spotkasz tradycyjne społeczności plemienne i dobrze prosperujące startupy, wsie bez dostępu do prądu, luksusowe hotele i tętniące życiem miasta. To kraj, który nadal mierzy się z bezrobociem, a jednocześnie notuje szybki wzrost gospodarczy i z gościnnością przyjmuje miliony podróżnych z całego świata. Czy Tanzania naprawdę jest biednym krajem? Jakie postępy zrobiła w ostatnich latach? I jak dziś wygląda codzienne życie oraz podróżowanie po Tanzanii? O tym przeczytasz w artykule Altezza Travel.

Fakty i liczby – czy Tanzania jest biedna?

Według międzynarodowej platformy analitycznej DataReportal na początku 2025 roku Tanzania liczyła 69,5 mln mieszkańców, a mediana wieku wynosiła 17,5 roku. Z jednej strony młode społeczeństwo oznacza potencjał wzrostu. Eksperci prognozują, że do 2050 roku populacja może osiągnąć 114 mln, podwajając siłę roboczą i zwiększając poziom urbanizacji z 30% do 60%. Z drugiej strony to wyzwanie wymagające tworzenia nowych miejsc pracy oraz rozwoju infrastruktury, edukacji i usług publicznych.

Według Banku Światowego w 2024 roku PKB per capita Tanzanii wynosił około Int$ 3 713Dolar międzynarodowy (oznaczany jako Int$), znany też jako dolar Geary’ego-Khamisa, to hipotetyczna waluta służąca do porównywania siły nabywczej między krajami. Gdy mówimy, że PKB per capita Tanzanii wynosi Int$ 3 713, oznacza to, że przeciętny mieszkaniec Tanzanii konsumuje w ciągu roku tyle dóbr i usług, ile Amerykanin mógłby kupić u siebie za 3 713 USD po uwzględnieniu różnic cen. według parytetu siły nabywczej. Dla porównania wskaźnik Kenii wynosił około Int$ 5 823, a Ugandy około Int$ 2 882.

Te dane plasują Tanzanię w grupie krajów o niższym średnim dochodzie. Jednocześnie wzrost gospodarczy kraju w ostatnich 2 dekadach należał do najszybszych w regionie. Od początku lat 2000 roczny wzrost PKB wynosił średnio od 6% do 7%, a w niektórych latach sięgał 7,5%. Wynikało to przede wszystkim z rozwoju turystyki, górnictwa – zwłaszcza wydobycia złota i gazu ziemnego – oraz rolnictwa.

Dziś Tanzania konsekwentnie zwiększa inwestycje zagraniczne, poprawia warunki prowadzenia biznesu i rozbudowuje infrastrukturę: powstają nowe drogi, sieci energetyczne, porty i linie kolejowe. Dużą uwagę poświęca się energii odnawialnej, szczególnie ważnej dla poprawy dostępu do prądu w odległych regionach. Przykładowo, według danych Tanzańskiego Krajowego Biura Statystycznego (NBS), odsetek gospodarstw domowych podłączonych do krajowej sieci energetycznej na kontynentalnej części Tanzanii wzrósł z 32,8% w latach 2016–2017 do 45,8% w latach 2021–2022. Oznacza to, że w ciągu ostatnich 6–7 lat dostęp do prądu zyskało ponad 2 mln gospodarstw domowych.

Mimo tych postępów około 42% mieszkańców wciąż żyje poniżej międzynarodowej granicy ubóstwa, wynoszącej 3 USD dziennie. Wielu Tanzańczyków mierzy się z poważnymi brakami podstawowych dóbr: żywności, czystej wody, mieszkań i opieki medycznej.

W ostatnich latach Tanzania zaczęła jednak aktywnie rozwijać gospodarkę cyfrową i uruchamiać inicjatywy edukacyjne ukierunkowane na poprawę umiejętności czytania i pisania oraz szkolenie zawodowe młodzieży. To część szerszej strategii narodowej – „Tanzania 2025” – której celem jest awans kraju do grupy państw o średnim dochodzie.

Codzienne życie Tanzańczyków

Dla większości Tanzańczyków życie w 2025 roku wciąż jest wymagające. Rolnictwo pozostaje filarem gospodarki i daje zatrudnienie ponad 65% ludności. Większość rolników nadal nie ma dostępu do nowoczesnych technologii rolno-przemysłowych ani finansowania, co ogranicza wydajność i dochody. Mimo to rolnictwo zapewnia krajowi bezpieczeństwo żywnościowe i znaczną część wpływów z eksportu.

Poziom edukacji w Tanzanii wyraźnie się poprawił: dziś ponad 90% dzieci korzysta z edukacji podstawowej. Oznacza to, że 9 na 10 dzieci chodzi do szkoły podstawowej. Jakość nauczania, zwłaszcza na obszarach wiejskich, pozostaje jednak niska. W wielu szkołach brakuje nauczycieli i środków finansowych.

Sytuacja w ochronie zdrowia również jest niejednoznaczna. Dostęp do usług medycznych się rozszerzył, szczególnie dzięki programom dotyczącym malarii, HIV/AIDS i śmiertelności dzieci. W wielu szpitalach nadal brakuje jednak leków.

Jeśli chodzi o infrastrukturę, Tanzania zrobiła duże postępy w ciągu ostatnich 10–20 lat. Poprawił się stan dróg, zasięg sieci komórkowych znacząco się rozszerzył – obecnie niemal 70% ludności ma dostęp do internetu mobilnego – a liczba gospodarstw domowych z dostępem do prądu wzrosła, jak wspomniano wyżej. Wszystko to zmienia codzienne życie zwykłych ludzi, otwierając nowe możliwości zarabiania, zakładania firm i zdobywania wykształcenia.

Turystyka – siła napędowa gospodarki Tanzanii

W ciągu ostatnich 10 lat turystyka stała się jednym z głównych motorów gospodarki Tanzanii, wnosząc znaczący wkład w PKB i tworząc miliony miejsc pracy. W 2024 roku kraj przyjął rekordowe 5,36 mln turystów – już przekraczając rządowy cel 5 mln do 2025 roku. Ten wyraźny wzrost popularności w dużej mierze wynika z działań rządu na rzecz rozwoju infrastruktury turystycznej oraz współpracy z touroperatorami.

Przychody z turystyki w 2024 roku osiągnęły 3,9 mld USD, niemal 3 razy więcej niż w 2021 roku, gdy wyniosły 1,3 mld USD. W rezultacie udział turystyki w PKB wzrósł z 16,4% do 17,2%.

Wśród najpopularniejszych miejsc znajduje się Park Narodowy Serengeti, który sam przyjął w 2024 roku niemal 590 000 odwiedzających, oraz Kilimandżaro – magnes dla miłośników trekkingu wysokogórskiego. Liczba wspinaczy wzrosła w ubiegłym roku o 13,4%, osiągając prawie 60 000 osób. Malownicze plaże Zanzibaru również odnotowały duży wzrost, przyciągając w 2024 roku ponad 736 000 turystów, czyli o 15,4% więcej niż rok wcześniej.

Tanzania zmierza w stronę zrównoważonego wzrostu i większej zamożności, a po drodze nieuchronnie napotyka wyzwania. Rząd podejmuje jednak zdecydowane działania nie tylko po to, by rozwiązywać bieżące problemy, lecz także by zapobiegać przyszłym. W efekcie prognozy pozostają optymistyczne: do 2034 roku wkład turystyki w gospodarkę ma wzrosnąć do 12,5 mld USD, a liczba miejsc pracy w sektorze może zwiększyć się do 2,25 mln.

Chcesz dowiedzieć się więcej o wyprawach w Tanzanii?

Skontaktuj się z naszym zespołem. Znamy najważniejsze miejsca w całej Tanzanii. Nasi konsultanci wypraw, pracujący u podnóża Kilimandżaro, chętnie podpowiedzą i pomogą zaplanować podróż dopasowaną do Ciebie.

Zobacz więcej ciekawych artykułów