Filmowanie w Tanzanii

Miejsce, które przyciąga filmowców

Tanzania od dekad przyciąga filmowców.

Od hollywoodzkich produkcji, takich jak Hatari Johna Wayne’a (1962), po regularne dokumenty National Geographic – ekipy filmowe wciąż przyjeżdżają do Tanzanii po wyjątkowy materiał.

Tanzania ma miejsca szczególnie interesujące dla naukowców, antropologów i geologów, a także dla ekip filmowych. Jezioro Tanganika, Kilimandżaro, zagrożone gatunki zwierząt, coroczna Wielka Migracja, plemię Hadzabe, tradycyjna społeczność Masajów, czynny wulkan Ol Doinyo Lengai i wiele innych niezwykłych miejsc oraz zjawisk nadal przyciągają tu kamery.

Pamiętaj, że profesjonalne ekipy zdjęciowe i filmowcy muszą uzyskać specjalną zgodę władz oraz uiścić dodatkowe opłaty. Informacje poniżej dotyczą wyłącznie filmowania w kontynentalnej Tanzanii. Jeśli projekt realizowany jest na Zanzibarze, potrzebne będzie osobne zezwolenie.

Jakie filmowanie nie wymaga zezwolenia

Kluczowe jest tu słowo „profesjonalne”. Jeśli materiał powstaje wyłącznie do użytku prywatnego, możesz swobodnie robić zdjęcia i nagrywać filmy.

Specjalnych zezwoleń nie wymaga:

• filmowanie amatorskie lub prywatne
• zdjęcia i nagrania wykonywane prywatną kamerą lub telefonem komórkowym
• kamery GoPro używane wyłącznie do celów osobistych

Jakie filmowanie wymaga zezwolenia

Warto jednak pamiętać, że „profesjonalne” nie oznacza automatycznie „komercyjne”. Chodzi o wszystko, co filmowane jest przy użyciu sprzętu wykraczającego poza zwykłe kamery amatorskie. Nawet jeśli nagrywasz dla organizacji pozarządowej albo po prostu dla przyjemności, ale korzystasz z dużych kamer, zezwolenie będzie wymagane.

Jeśli jesteś profesjonalnym fotografem, filmowcem, operatorem, dokumentalistą albo dziennikarzem, przeczytaj uważnie poniższe informacje.

• Jeśli projekt jest zlecany lub kontraktowany przez inną firmę
• Jeśli jesteś dziennikarzem i zamierzasz wykorzystać zdjęcia lub nagrania w pracy zawodowej
• Jeśli projekt wymaga dużych kamer i sprzętu, który trzeba wcześniej rozstawić
• Jeśli planujesz filmowanie z użyciem drona na jakimkolwiek etapie, również amatorsko lub prywatnie, potrzebne będzie specjalne zezwolenie.

Jakie zezwolenia są potrzebne?

Do filmowania w Tanzanii wymaganych jest kilka zezwoleń.

Tanzania Film Board

To najważniejsze zezwolenie i należy uzyskać je jako pierwsze. Dopiero po jego otrzymaniu można ubiegać się o kolejne pozwolenia.

Opłaty
Wszyscy filmowcy muszą wnieść opłatę w wysokości 1 000 USD do Tanzania Film Board.
Wniosek o zezwolenie trzeba złożyć 30 dni przed rozpoczęciem zdjęć, a rozpatrywanie może potrwać do 2–3 miesięcy. Dlatego warto przygotować dokumenty z odpowiednim wyprzedzeniem.

Proces można przyspieszyć. Za opłatą 3 000 USD wniosek może zostać rozpatrzony nawet w 7 dni.

Jakie informacje są potrzebne do uzyskania tego zezwolenia
Podczas wypełniania wniosku podaj wszystkie wymagane informacje, aby zwiększyć szansę na sprawne wydanie zgody i uniknąć opóźnień. Należą do nich:

• imiona i nazwiska wszystkich członków ekipy
• synopsis filmu
• imiona i nazwiska obywateli Tanzanii, których planujesz zaangażować lub z którymi chcesz przeprowadzić wywiad w filmie
• lokalizacje planowanych zdjęć
• przewidywane daty filmowania

Trzeba również upewnić się, że wszyscy członkowie ekipy mogą podróżować do Tanzanii. Praca w ekipie filmowej oznacza, że nie można wjechać do Tanzanii na wizie turystycznej. Należy przyjechać na wizie biznesowej, która pozwala pozostać w Tanzanii przez 3 miesiące. Wiza biznesowa zawsze wymaga zaproszenia od zarejestrowanej organizacji goszczącej w Tanzanii.

Ważność zezwolenia filmowego Tanzania Censorship Board
Po wydaniu zezwolenie jest ważne przez 3 miesiące. W tym czasie trzeba zakończyć wszystkie zdjęcia albo złożyć wniosek o kolejne zezwolenie.

Jak je uzyskać
Wnioski należy składać do Tanzania Film Board w Dar es Salaam, największym mieście handlowym kraju.

Wielu obcokrajowców nie zna Dar es Salaam i nie czuje się pewnie w tak dużym mieście. Jeśli wolisz nie zajmować się samodzielnie procedurą i kompletowaniem wszystkich zezwoleń, Altezza Travel może pomóc.

Od 2014 roku pomagamy wielu organizacjom w uzyskaniu tych zezwoleń; łącznie przeprowadziliśmy ponad 50 wniosków. Znamy pułapki i szczegóły procedury, a ponieważ pracujemy w Tanzanii, nasi współpracownicy mogą szybko i bez zbędnych komplikacji zabezpieczyć pozwolenie. Uzyskaliśmy już zezwolenia dla projektów Red Bull, National Geographic Russia, różnych komercyjnych sesji zdjęciowych, dziennikarzy i innych projektów medialnych.

Formularze wniosków powinny zostać poświadczone przez ambasadę Tanzanii w Twoim kraju. Jeśli w Twoim kraju nie ma ambasady Tanzanii, wybierz ambasadę właściwą dla Twojego kraju, zwykle znajdującą się w państwie sąsiednim, i tam dopełnij formalności.

Kopia filmu do przekazania
Po zakończeniu zdjęć wszyscy filmowcy powinni przekazać bezpłatną kopię filmu do Tanzania Film Board.

Zezwolenie na filmowanie od Tanzania National Parks Authority

Kolejne wymagane zezwolenie, dotyczące filmowania w parkach, wydawane jest przez Tanzania National Parks Authority (TANAPA).

Pamiętaj, że Obszar Chroniony Ngorongoro nie jest parkiem narodowym i wymaga osobnego zezwolenia wydawanego przez Ngorongoro Conservation Area Authority.

Jak je uzyskać
Wniosek należy złożyć w siedzibie Tanzania National Parks Authority w Arushy. Przy składaniu wniosku trzeba przedstawić zezwolenie z Tanzania Film Board.

Opłaty
Do 30 czerwca 2022 r. opłaty TANAPA za filmowanie naliczane są za dzień i wynoszą obecnie:

• 300 USD za dzień w Parku Narodowym Serengeti
• 180 USD za dzień w parkach Gombe i Mahale
• 250 USD za dzień we wszystkich pozostałych parkach.

Do tych kwot zostanie doliczony podatek VAT w wysokości 18%.

Opłaty za filmowanie obejmują także opłaty kempingowe i ochronne, które stanowią największą część opłat parkowych. Oznacza to, że za noclegi w parkach nie zostaną naliczone dodatkowe koszty.

Opłaty wnosi się po zatwierdzeniu projektu filmowego przez TANAPA. Płatność odbywa się przez specjalny system online.

Zezwolenie na filmowanie od Ngorongoro Conservation Authority

Obszar Chroniony Ngorongoro, w tym krater Ngorongoro, nie podlega TANAPA. Dlatego filmowanie na Obszarze Chronionym Ngorongoro wymaga zezwolenia wydanego przez Ngorongoro Conservation Area Authority. Upewnij się, że złożysz wniosek o to pozwolenie przed każdym filmowaniem na tym obszarze.

Jak je uzyskać
Wniosek należy złożyć w Ngorongoro Conservation Authority z siedzibą w Arushy i przedstawić zatwierdzone zezwolenie z Tanzania Film Board.

Opłaty do wniesienia
Za filmowanie w Ngorongoro wymagana jest opłata 300 USD za dzień. Kwota obejmuje kemping i usługi przewodnika. Nie obejmuje jednak opłat za obsługę krateru ani opłat za pojazd.

Kopia filmu do przekazania
Po zakończeniu zdjęć wszyscy filmowcy powinni przekazać bezpłatną kopię filmu do Ngorongoro Conservation Area Authority.

Wwóz sprzętu filmowego do Tanzanii

Jedną z kwestii, o których ekipy filmowe często zapominają przy planowaniu projektów w Tanzanii, jest przewiezienie sprzętu na miejsce zdjęć. Na lotnisku, podczas odprawy celnej po przylocie, może to czasem prowadzić do kłopotliwych nieporozumień. Jeśli urzędnik celny nie dopuści sprzętu filmowego do wwozu do kraju, cała wcześniejsza dokumentacja i przygotowania mogą okazać się bezskuteczne.

Aby zapobiec nielegalnej sprzedaży takiego sprzętu, wwożonego bez cła, obowiązuje system zabezpieczenia: przy wjeździe do Tanzanii ekipa musi wpłacić depozyt w wysokości 100% wartości rynkowej importowanego sprzętu. Depozyt jest zatrzymywany jako zabezpieczenie i zwracany po zakończeniu zdjęć, gdy ekipa przedstawi dowód wywozu sprzętu z powrotem do kraju pochodzenia podczas ponownej odprawy celnej.

Zwrot depozytu nie powinien być problemem, ale aby uniknąć frustracji i opóźnień, warto poprosić sprawdzoną lokalną firmę o pomoc w kontakcie z lotniskiem i służbami celnymi.

Altezza Travel ma doświadczenie we współpracy z ekipami filmowymi i w kontaktach z urzędnikami celnymi, także przy depozytach tego typu. Znamy te procedury i możemy pomóc w ich przeprowadzeniu.

Alternatywnie można skorzystać z licencjonowanego brokera, ale trzeba wtedy zapłacić mu 10% wartości sprzętu, co oznacza, że nie odzyskasz pełnego depozytu.

Jeśli nie masz pewności, który licencjonowany broker jest odpowiedni do takich spraw, możesz zwrócić się do sprawdzonego operatora turystycznego, takiego jak Altezza, mającego doświadczenie w tych procedurach.

Dla ułatwienia zdecydowanie warto przygotować listę wwożonego sprzętu wraz z jego wartością rynkową i numerami seryjnymi każdego elementu. Pozwoli to zaoszczędzić czas, pieniądze i nerwy na dalszym etapie.

Filmowanie dronem (UAV, bezzałogowy statek powietrzny)

Korzystanie z dronów w Tanzanii jest ściśle regulowane. Każdy projekt z użyciem drona wymaga zgody kilku instytucji. Dotyczy to wszystkich dronów, także małych urządzeń prywatnych.

Wwóz dronów

Uwaga: jeśli opisane poniżej zezwolenia nie zostaną przygotowane i okazane po przylocie, funkcjonariusze celni na lotnisku zatrzymają drona.

Zgoda Tanzania Film Board jest konieczna
Przed złożeniem wniosku o zgodę na użycie drona ekipa filmowa powinna uzyskać zezwolenie z Tanzania Film Board (patrz wyżej).

Zgoda Tanzania Civil Aviation Authority
Aby ją uzyskać, należy złożyć wniosek w biurze Tanzania Civil Aviation Authority w Dar es Salaam. Potrzebny jest formularz wniosku oraz list przewodni. Przygotuj następujące informacje:

• typ drona, numer seryjny itp.
• licencja lub certyfikat pilota wydane przez właściwy organ krajowy i uprawniające daną osobę do obsługi drona
• CV pilota, który będzie obsługiwał drona

Zgoda Ministerstwa Obrony
Na końcu potrzebne jest zezwolenie Ministerstwa Obrony. Wnioski należy kierować do ministerstwa w Dodomie.

Ministerstwo Obrony wyznaczy oficera armii, który będzie towarzyszył ekipie filmowej wszędzie, dokąd się uda. Jego zadaniem jest dopilnowanie, aby dron nie latał w strefach objętych ograniczeniami. Realizowaliśmy już takie projekty i możemy spokojnie powiedzieć, że wyznaczani oficerowie są bardzo kompetentni, uprzejmi i dyskretni. Podczas pracy niemal nie odczujesz ich obecności. Są też dobrymi towarzyszami i ciekawymi rozmówcami. Pamiętaj jednak, że zgodnie z przepisami ekipa filmowa odpowiada za pokrycie kosztów podróży, zakwaterowania i wyżywienia oficera.

Zgoda Tanzania National Parks Authority, jeśli zdjęcia mają odbywać się w parkach narodowych
Jeśli planujesz filmowanie w parkach narodowych, trzeba uzyskać specjalne zezwolenie na użycie drona od TANAPA oraz Ngorongoro Conservation Area Authority (NCAA). Aby było to możliwe, należy przedstawić wszystkie pozostałe pozwolenia, czyli dokumenty z Tanzania Film Board, TCAA i Ministerstwa Obrony. Dopiero wtedy TANAPA i NCAA wydadzą swoje zgody. Obowiązują również opłaty za filmowanie.

W parkach narodowych obowiązuje nietypowy wymóg: drony nie mogą latać poniżej określonej wysokości. Chodzi o to, aby hałas urządzenia nie niepokoił dzikich zwierząt. Zasada dotyczy zarówno wszystkich tras trekkingowych na Kilimandżaro, jak i parków safari.

Dlaczego używanie dronów jest tak mocno regulowane?
Wiele osób pyta nas o powody tak restrykcyjnych przepisów. Odpowiedź jest prosta – chodzi o obecność instalacji wojskowych oraz wybranych obiektów infrastruktury krytycznej.

Co jeszcze wziąć pod uwagę, planując filmowanie w Tanzanii?

Zawsze poproś o zgodę przed sfotografowaniem osoby lub przeprowadzeniem wywiadu.

Społeczeństwo Tanzanii jest bardzo konserwatywne i wrażliwe na kwestie wizerunku. W całym kraju żyją różne społeczności i plemiona, a część osób podchodzi ostrożnie do fotografowania – tak jak każdy z nas. Wyobraź sobie, że ktoś robi Ci zdjęcie bez wcześniejszego pytania o zgodę. Raczej nie byłoby to przyjemne.

Ze względu na wrażliwość kulturową i szacunek dla godności każdej osoby uzyskanie zgody przed zrobieniem zdjęcia lub nagraniem filmu jest niezwykle ważne. To samo dotyczy wywiadów. Dodatkowo, jeśli fotografujesz lub filmujesz osobę niepełnoletnią, czyli dziecko albo osobę pozostającą pod opieką, należy poprosić o zgodę jej opiekuna prawnego lub faktycznego opiekuna.

Filmowanie niektórych miejsc i osób jest ograniczone Baz wojskowych, posterunków policji, obiektów rządowych i innych elementów infrastruktury krytycznej nie wolno filmować. Dotyczy to również Wschodnioafrykańskiego Trybunału Praw Człowieka z siedzibą w Arushy, a także banków i niektórych innych instytucji. Nie należy filmować członków Tanzania People’s Defense Force, czyli armii, funkcjonariuszy policji, przedstawicieli władz ani duchownych, chyba że masz wyraźną zgodę.

Filmowanie osób niepełnoletnich lub przeprowadzanie z nimi wywiadów jest dozwolone wyłącznie za wyraźną zgodą rodzica albo opiekuna prawnego, na przykład dyrektora szkoły lub rodzica.

Altezza Travel może pomóc przy filmowaniu

Nie jesteśmy wyłącznie operatorem turystycznym – zespół Altezza Travel działa również jako pełnowymiarowa firma destination management na miejscu. Zajmujemy się kluczową dokumentacją i przekazujemy ją do właściwych instytucji. Mamy też doświadczenie we wwozie sprzętu przez odprawę celną po przylocie oraz w uzyskiwaniu zezwoleń na filmowanie dronem na obszarach dzikiej przyrody.

Nasz zespół ma za sobą sprawną współpracę z Tanzania Film Board i innymi organami państwowymi odpowiedzialnymi za wydawanie zezwoleń wymaganych przy filmowaniu i produkcji wideo w Tanzanii.

Skontaktuj się z nami – chętnie pomożemy. Współpraca z Altezza Travel pozwoli przeprowadzić projekt filmowy w Tanzanii zgodnie z lokalnymi procedurami.

Chcesz dowiedzieć się więcej o wyprawach w Tanzanii?

Skontaktuj się z naszym zespołem. Znamy najważniejsze miejsca w całej Tanzanii. Nasi konsultanci wypraw, pracujący u podnóża Kilimandżaro, chętnie podpowiedzą i pomogą zaplanować podróż dopasowaną do Ciebie.

Zobacz więcej ciekawych artykułów