Napiwki po wejściu na Kilimandżaro

Jaka kwota napiwku jest odpowiednia i komu należy ją przekazać po wyprawie na Kilimandżaro? Jak upewnić się, że pieniądze trafiły do ekipy górskiej i zostały sprawiedliwie rozdzielone? Równie ważne jest to, jak zabezpieczyć napiwek przed przywłaszczeniem przez organizatora wyprawy. W tym artykule wyjaśniamy, jak działa polityka napiwków Altezza Travel.

Tradycja napiwków

W wielu miejscach na świecie zakończeniu wyprawy górskiej towarzyszy ceremonia przekazania napiwków. Tak jest w Nepalu, Peru i wielu innych krajach, których szczyty przyciągają miłośników wspinania. Nie jest to obowiązek, którego mogą od ciebie wymagać przewodnicy lub firma organizująca wyprawę, lecz forma podziękowania za dobrze poprowadzoną wyprawę, wymagającą całodobowej pracy i troski całego zespołu. Wysokość napiwku nie powinna zależeć od kosztu wyjazdu, lecz od jakości samej wyprawy i pracy ekipy.

Najczęściej rekomendowane kwoty napiwków podczas wypraw na Kilimandżaro: 

• wyprawa klasyczna – 250–300 USD;
• wyprawa premium – 400–600 USD.

Różnica wynika z tego, że wyprawa premium wymaga większej ilości sprzętu: większych namiotów, łóżek kempingowych, przenośnych toalet i pryszniców, sprzętu komunikacyjnego oraz większych zapasów żywności. Wszystko to oznacza konieczność zatrudnienia większej liczby tragarzy, a tym samym wpływa na łączną kwotę napiwków.

Dlaczego warto zostawić napiwek

Podczas wypraw górskich najcięższą fizycznie pracę często wykonują silni miejscowi mężczyźni. Popularne wśród wspinaczy szczyty leżą zwykle na terenach wiejskich, gdzie mieszkańcy mają niewiele możliwości zarobku dla siebie i swoich rodzin. W przypadku Kilimandżaro taką możliwość daje położony wokół góry region Tanzanii, gęsto zaludniony na obszarze między miastami Arusha i Moshi. Region Kilimandżaro daje zatrudnienie w kilku gospodarstwach i na plantacjach kawy, ale głównym źródłem dochodu mieszkańców jest praca w turystyce.

Od 10 lat organizujemy wyprawy na Kilimandżaro, a jako obecnie największy operator wypraw górskich w Tanzanii Altezza Travel daje w turystyce więcej miejsc pracy niż jakakolwiek inna firma. Wyznaczamy też wysoki poziom wynagrodzeń dla przewodników i tragarzy: pensje naszej ekipy należą do najwyższych. Dbamy również o to, by napiwki były sprawiedliwie dzielone między członków zespołu, nie zatrzymując dla firmy ani 1 dolara z tych pieniędzy.

Według międzynarodowych organizacji finansowych poziom dobrobytu Tanzanii plasuje ją na 172. miejscu wśród 199 krajów świata. Standard życia jest tu niestety znacznie niższy niż w USA, Unii Europejskiej i innych regionach o rozwiniętej gospodarce. Dlatego dokładamy starań, aby nasza działalność realnie wspierała lokalne społeczności. Oprócz tworzenia miejsc pracy, rozwijania turystyki, płacenia wszystkich wymaganych podatków i wypełniania zobowiązań społecznych, podtrzymujemy także tradycję napiwków dla przewodników, tragarzy i kucharzy górskich. Istnieje ona od pierwszych komercyjnych wejść na Kilimandżaro i uważamy ją za uczciwą.

Kto pracuje na Kilimandżaro

Zobacz krótki film o naszych przewodnikach

Opowiemy krótko o ludziach, dzięki którym wyprawy na Kilimandżaro są możliwe. Oprócz przewodników i tragarzy towarzyszących grupom są też osoby, których praca jest mniej widoczna. Działa między innymi zespół tragarzy odpowiedzialnych za toalety. Są też osoby pilnujące, aby na trasie nie zostawały śmieci. Kilimandżaro jest parkiem narodowym z surowymi zasadami dotyczącymi kontaktu człowieka z chronionymi obszarami przyrody. Mimo to zaśmiecanie wciąż zdarza się sporadycznie i na niewielką skalę. Gdy śmieci się nagromadzą, powołujemy zespół tragarzy do sprzątania Kilimandżaro. To osobny rodzaj pracy, który Altezza Travel w całości finansuje.

Kolejnym przykładem niewidocznej pracy tragarzy jest dostarczanie wody. Barafu Camp, położony na wysokości 4 640 m n.p.m., nie ma w pobliżu żadnego źródła wody. Aby donieść wodę do Barafu, tragarze po wniesieniu sprzętu i rzeczy osobistych wspinaczy schodzą na wysokość 4 000 m n.p.m., napełniają zbiorniki i wracają do obozu. Odpoczywając w namiotach, wspinacze często nawet nie zauważają, że herbata w ich kubku powstała z przegotowanej wody wniesionej do obozu z miejsca położonego niemal 700 m niżej, w warunkach wysokogórskich.

Osobny zespół dostarcza grupie świeże owoce i warzywa, mięso oraz inne produkty, których nie da się zgromadzić z wyprzedzeniem. Taka ekipa rozpoczyna podejście u podnóża góry 4. lub 5. dnia wyprawy i idzie w górę bez postojów przez 12 godzin. Do tej pracy potrzebni są najsilniejsi i najbardziej odporni ludzie.

Kucharze górscy gotują zarówno dla grupy wspinaczy, jak i dla ekipy, aby wszyscy mieli energię potrzebną do wejścia na szczyt. Osoby odpowiedzialne za zmywanie dbają o czystość sprzętu obozowego; pracują w nieregularnych godzinach, żeby wspinacze mogli spokojnie skończyć kolację o dogodnej porze, a naczynia były gotowe na następny posiłek. Kierownicy obozów nadzorują rozstawianie i składanie namiotów w każdym obozie oraz pilnują układu zgodnego z procedurami Altezza Travel. To oni sprawiają, że noclegi są możliwie wygodne i bezpieczne.

W tym filmie opowiadamy o pracy tragarzy oraz o tym, jak Altezza Travel we współpracy z KPAP, Kilimanjaro Porters Assistance Project, dba o zasady bezpieczeństwa tragarzy, kucharzy górskich i kierowników obozów podczas wypraw.

Zakres pracy i odpowiedzialności różni się w zależności od funkcji pełnionej w ekipie górskiej. Dlatego napiwki są sprawiedliwie dzielone między wszystkich członków zespołu, zgodnie z ich wkładem. Jeśli wspinacze chcą wyróżnić kogoś indywidualnie, mogą przekazać osobny napiwek wskazanemu członkowi ekipy.

Jak Altezza Travel rozlicza napiwki

W tej części wyjaśniamy, jak postępujemy z napiwkami otrzymanymi od wspinaczy. Dla pełnej przejrzystości i rozliczalności napiwki zawsze trafiają na konta bankowe członków ekipy razem z wynagrodzeniem, w dniu zejścia z Kilimandżaro. Wszyscy nasi przewodnicy, tragarze i kucharze pracują z nami na podstawie umowy, mają indywidualne identyfikatory Altezza oraz konta w banku NMB, jednym z największych banków w Tanzanii. Oprócz przejrzystości dla klientów i członków ekipy przelew bankowy pozwala nam śledzić każdą transakcję, eliminując ryzyko pomyłek i problemów z wymianą walut.

Jeśli napiwek za całą wyprawę trafia bezpośrednio do przewodnika, istnieje ryzyko niesprawiedliwego podziału. W niektórych firmach tak właśnie się dzieje, co prowadzi do problemów: tragarze oddają przewodnikowi część swojego napiwku, ponieważ w razie odmowy ryzykują, że nie zostaną wpisani na kolejną wyprawę; część członków ekipy nie dostaje nic. W Altezza Travel trzymamy się następującej procedury: kierownik działu wypraw przydziela tragarzy do każdej nowej wyprawy zgodnie z listą kolejności; po zejściu napiwki są sprawiedliwie dzielone między całą ekipę; bank przeprowadza wymianę waluty i wypłatę zgodnie z listą płac. W ten sposób unikamy sporów o napiwki. Pieniądze są w Tanzanii bardzo ważnym zasobem, dlatego traktujemy tę wrażliwą sprawę z należytą starannością.

W dniu zejścia z Kilimandżaro każdy wspinacz otrzymuje kopertę i formularz napiwków. W formularzu należy wpisać imię i nazwisko, daty wyprawy oraz kwotę napiwku przekazywaną ekipie górskiej. Rekomendujemy przedział 250–300 USD dla wyprawy klasycznej, ale kwota może być wyższa, jeśli tak zdecydujesz. W formularzu znajdują się też puste pola na nazwiska poszczególnych członków ekipy, którym chcesz podziękować indywidualnie. Mogą to być przewodnicy, tragarze, tragarze szczytowi lub kucharze, którzy szczególnie pomogli albo świetnie wykonali swoją pracę. Obok ich nazwisk należy wskazać kwotę napiwku do przekazania.

W Altezza Travel napiwek można zostawić w dolarach amerykańskich, euro, funtach brytyjskich lub szylingach tanzańskich. Jeśli przekazujesz napiwek w dolarach, pamiętaj, że banki w Tanzanii przyjmują wyłącznie banknoty 50 i 100 USD wyemitowane nie wcześniej niż w 2009 roku, niepodarte i w dobrym stanie. Upewnij się, że zabierasz banknoty akceptowane w Tanzanii.

Po wypełnieniu formularza wspinacze wkładają pieniądze do koperty, zaklejają ją i przekazują głównemu przewodnikowi wyprawy. Aby zachować przejrzystość, główny przewodnik w obecności naszego menedżera dostarcza kopertę do biura. Tam, przy przewodniku i menedżerze, nasz księgowy otwiera kopertę, przelicza pieniądze i ponownie ją zamyka.

Następnie księgowy wpłaca pieniądze do banku i rozdziela napiwki na konta bankowe wszystkich przewodników, tragarzy i pozostałych członków ekipy. Aby każdy znał kwoty napiwków, formularz jest drukowany i wywieszany w strefie tragarzy przy naszym biurze, dzięki czemu każdy członek zespołu może sprawdzić kwotę zaksięgowaną na swoim koncie.

Napiwki są przekazywane ekipie górskiej w całości, a firma nie pobiera od nich żadnej prowizji. Na przykład w lutym 2022 roku grupa wspinaczy wzięła udział w wyprawie na Kilimandżaro w towarzystwie 40 członków ekipy. Grupa zostawiła niezwykle hojny napiwek w wysokości 35 000 USD, czyli kilkadziesiąt razy wyższy niż zwykle. Wszystkie pieniądze zostały rozdzielone i przelane członkom ekipy górskiej. Bierzemy też na siebie wszystkie formalności i związane z nimi koszty, takie jak formularze i kontakt z bankiem. Nasi menedżerowie i księgowi poświęcają dodatkowy czas na rozliczenie napiwków. Tak działa polityka napiwków Altezza Travel.

Jak sprawdzić, czy przewodnicy i tragarze otrzymali napiwki

Każdy, kto wszedł na Kilimandżaro z Altezza Travel, może w każdej chwili zapytać, czy jego napiwek dotarł do ekipy górskiej, która towarzyszyła mu podczas wyprawy. Oto jak to zrobić.

Po przelaniu napiwków na konta ekipy natychmiast otrzymujemy z banku potwierdzenia, które na życzenie możemy pokazać klientom. Klienci mogą też zweryfikować prawidłowe przekazanie napiwków za pośrednictwem niezależnej organizacji chroniącej prawa tragarzy – KPAP.

Altezza Travel należy do organizacji działającej na rzecz praw tragarzy na Kilimandżaro, czyli KPAPTo organizacja non-profit, inicjatywa American International Mountain Explorers Connection (IMEC). Ma siedzibę prawną w Kolorado w USA, a biuro operacyjne w Moshi w Tanzanii. Organizacja nie przyjmuje pieniędzy ani od organizatorów wypraw, ani od tragarzy, dzięki czemu pozostaje niezależna. Działa wyłącznie dzięki grantom i darowiznom. Jeśli chcesz i możesz wesprzeć jej pracę, możesz przekazać darowiznę na stronie KPAP..

Przekazujemy KPAP informacje o wynagrodzeniach i wszystkich innych środkach trafiających do tragarzy. Dlatego w archiwach organizacji przechowywane są kopie wszystkich formularzy napiwków wypełnionych przez naszych klientów, kopie wyciągów bankowych oraz kopie potwierdzeń przelewów na konta przewodników i tragarzy. Możesz napisać bezpośrednio do KPAP lub do naszego menedżera z prośbą o raport dotyczący przekazania napiwku. W ciągu kilku dni otrzymasz raport. Wszystkie raporty finansowe są regularnie sprawdzane przez KPAP; członkowie KPAP dzwonią do tragarzy i osobiście pytają, czy otrzymali pieniądze.

Prowadzimy raporty ze wszystkich wypraw na wszystkich trasach Kilimandżaro oraz dla każdego członka naszej ekipy. Wszystkie te raporty są dostępne w dowolnym momencie, nawet 2 lub 3 lata po wejściu na szczyt. W razie dodatkowych pytań skontaktuj się z naszymi menedżerami.

Chcesz dowiedzieć się więcej o wyprawach w Tanzanii?

Skontaktuj się z naszym zespołem. Znamy najważniejsze miejsca w całej Tanzanii. Nasi konsultanci wypraw, pracujący u podnóża Kilimandżaro, chętnie podpowiedzą i pomogą zaplanować podróż dopasowaną do Ciebie.

Zobacz więcej ciekawych artykułów