Kiedy nastąpi kolejna erupcja Kilimandżaro? Wulkaniczna historia Kilimandżaro.

Kilimandżaro jest wulkanem i najwyższą wolno stojącą górą świata, wznoszącą się na 5 895 m n.p.m. Ten charakterystyczny tanzański szczyt przyciąga wspinaczy, którzy chcą zdobyć Kilimandżaro.

Kiedy Kilimandżaro wybuchło po raz ostatni? Kiedy naukowcy spodziewają się kolejnej erupcji? I jakim typem wulkanu jest Kilimandżaro: aktywnym, uśpionym czy wygasłym? Altezza Travel odpowiada na te pytania.

Czy Kilimandżaro może wybuchnąć?

Nowe erupcje wulkaniczne Kilimandżaro mogą być możliwe, ale naukowcy nie przewidują, by miało to nastąpić w najbliższym czasie. Jeśli wulkan rzeczywiście wybuchnie, najpewniej wydarzy się to w odległej przyszłości, a wcześniejsze sygnały ostrzegawcze powinny zostać wykryte z wyprzedzeniem.

Jak śledzi się wzrost aktywności wulkanicznej? Głęboko pod powierzchnią ziemi zachodziłyby procesy lub zjawiska wulkaniczne, które badacze potrafią wykryć. Najważniejszym sygnałem jest gromadzenie się magmy pod skorupą ziemską, gotowej przebić się ku powierzchni. Nie dzieje się to po cichu i niezauważenie – magma wysyła wyraźne sygnały:

• Jej ciśnienie zaczęłoby zmieniać powierzchnię ziemi, tworząc nowe wypiętrzenia i zapadliska.
• Ruch magmy wywołałby liczne drobne trzęsienia ziemi w pobliżu Kilimandżaro.
• Gdy pod skorupą zebrałaby się duża ilość stopionego materiału, pojawiłyby się anomalie grawitacyjne wykrywalne przez aparaturę naukową.
• Wraz z unoszeniem się stopionej magmy wzrosłaby temperatura gleby i wód gruntowych, a źródła stałyby się bardziej aktywne.
• Zwiększyłaby się emisja gazów wulkanicznych: dwutlenku siarki i dwutlenku węgla.

Nawet dziś na szczycie Kilimandżaro często wyczuwa się delikatny zapach siarki, jest on jednak bardzo słaby. To efekt głębokiej aktywności centralnego wulkanu Kibo. Gazy stopniowo wydostają się z niewielkich otworów na zboczach i w kraterze Kilimandżaro, ale obecnie nie świadczy to o możliwej erupcji w przyszłości.

Nikt nie podaje konkretnych dat, ale wiadomo, że obecnie nie ma oznak budzenia się Kilimandżaro.

Ile wulkanów znajduje się na Kilimandżaro?

Uważni czytelnicy mogli zauważyć, że wspomnieliśmy o centralnym wulkanie Kilimandżaro. Czy to znaczy, że są też inne? Ile ich jest?

Ściślej mówiąc, Kilimandżaro jest masywem górskim utworzonym przez 3 stożki wulkaniczne. Leży w pobliżu linii uskoku 2 płyt tektonicznych. 

Na blogu Altezza Travel znajdziesz więcej ciekawych faktów o Kilimandżaro.

Shira jest najstarszy z całej trójki. Po okresie intensywnej aktywności wygasł i zapadł się. Dziś w jego miejscu rozciąga się piękny płaskowyż Shira. Kolejnym wulkanem, który się uformował, był Mawenzi. On również wygasł, a w jego miejscu znajduje się trudno dostępny szczyt Mawenzi, na który wchodzą tylko doświadczeni alpiniści.

Jako ostatni powstał wulkan Kibo. To właśnie ku jego szczytowi zmierzają osoby wchodzące na Kilimandżaro: z kraterem ukrytym w większym kraterze, lśniącymi lodowcami i najwyższym punktem góry – Uhuru. W przeciwieństwie do 2 pozostałych, wygasłych wulkanów, Kibo nie jest uznawany za wygasły, lecz za uśpiony. Pewnego dnia może znów wybuchnąć.

Kiedy i w jaki sposób Kilimandżaro wybuchało w przeszłości?

Wszystko zaczęło się ponad 2,5 mln lat temu. Na wschodnim skraju Wielkiego Rowu Afrykańskiego stopiona magma z głębi Ziemi przebiła się ku powierzchni, tworząc formacje górskie. Tak powstał paleowulkan Kilema, przodek 3 wulkanów widocznych dziś na Kilimandżaro. Prawdopodobnie miał postać długiego grzbietu.

Spod powierzchni ziemi wydobywały się stopione potoki, rozrzucając fragmenty magmy we wszystkich kierunkach. Dziś osady wulkaniczne tego paleowulkanu można znaleźć nad brzegami zbiornika Nyumba ya Mungu, położonego 60 km na południe od Kilimandżaro.

Następnie, 2,5–2 mln lat temu, zaczęło rodzić się właściwe Kilimandżaro. Wulkan Shira rósł, wyrzucając magmę, popiół wulkaniczny, parę i gazy. Osiągnął wysokość około 5 000 m n.p.m.

Przez około 1 mln lat niewiele się działo. Potem, mniej więcej 1 mln lat temu, na wschód od Shira aktywność wulkaniczna powróciła. Zaczął formować się Mawenzi. Skorupa ziemska ponownie pękła, wypuszczając potoki stopionej lawy. Doszło do 2 znaczących erupcji, oddzielonych od siebie kilkudziesięcioma tysiącami lat. To one ukształtowały dzisiejszy wygląd Mawenzi: ostre, poszarpane skalne szczyty skierowane ku górze.

Charakterystyczny kształt Mawenzi dał mu nazwę. W lokalnym języku Chagga „kimawenze” oznacza „złamany”, „wyszczerbiony”.

Wreszcie, w potężnym finale ognia, pary i huku, ponad 2 pozostałe wulkany wyrósł Kibo. Stało się to około 500 000 lat temu. Potężny Kibo wybuchał 5 razy, rozrzucając magmę na wielkie odległości. Ślady jego wulkanicznej gwałtowności odnaleziono nawet w sąsiedniej Kenii. Emisje popiołu i gazów były tak silne, że przez długi czas masywne chmury popiołu osiadały daleko od wulkanu.

Kiedy miała miejsce ostatnia erupcja Kilimandżaro?

Ostatnia duża erupcja Kibo miała miejsce 150 000–200 000 lat temu. W przeciwieństwie do aktywnych wulkanów, które nadal często wybuchają, Kilimandżaro należy do kategorii wulkanów uśpionych. Niektóre źródła wspominają o erupcji sprzed 200 lat, ale naukowcy nie znaleźli dowodów, które by to potwierdzały. Najprawdopodobniej doszło do zjawiska przypominającego zapadnięcie, w wyniku którego wewnątrz większego krateru powstał wewnętrzny krater Reusch. W jego wnętrzu znajduje się jama fumarolowa, z której ulatniają się gazy, nadając powietrzu zapach siarki. Temperatura powierzchni wewnątrz wewnętrznego krateru sięga 78°C. 

Wyprawy na Kilimandżaro

Choć Kilimandżaro nie jest wulkanem wygasłym, od co najmniej 150 000 lat nie wykazuje aktywności. W przewidywalnej przyszłości nie oczekuje się ryzyka erupcji, dlatego wejście na szczyt Kilimandżaro uznaje się za bezpieczne pod względem wulkanicznym. To droga przez surowe krajobrazy wysokiej góry, wymagająca wysiłku i pozwalająca zobaczyć lodowce leżące blisko równika.

Wybierz odpowiedni termin wyprawy i przygotuj się do wejścia na Kilimandżaro. Zadbamy o to, aby Twoja wyprawa była bezpieczna, dobrze zorganizowana i warta zapamiętania.

Chcesz dowiedzieć się więcej o wyprawach w Tanzanii?

Skontaktuj się z naszym zespołem. Znamy najważniejsze miejsca w całej Tanzanii. Nasi konsultanci wypraw, pracujący u podnóża Kilimandżaro, chętnie podpowiedzą i pomogą zaplanować podróż dopasowaną do Ciebie.

Zobacz więcej ciekawych artykułów